Lathe chuck

Mâm cặp máy tiện trong nhóm đồ gá FERVI

Mâm cặp máy tiện giữ phôi trên trục chính và truyền chuyển động quay trong suốt quá trình cắt gọt. Nhóm sản phẩm tập hợp các dòng FERVI ba chấu và bốn chấu, loại tự định tâm lẫn loại chỉnh từng chấu riêng. Dải đường kính trải từ Ø80 đến Ø630 mm. Đi kèm còn có chấu mềm thay thế, mặt bích lắp mâm và một số đồ gá quay dùng trên máy phay.

Cách phân nhóm ở đây dựa trên ba câu hỏi quen thuộc của xưởng cơ khí. Thứ nhất, phôi tròn hay phôi vuông, lệch tâm hay đúng tâm. Thứ hai, trục chính bắt bu lông qua mặt bích hay theo kiểu camlock DIN 55029. Thứ ba, đường kính mâm phù hợp với cỡ máy đang dùng. Trả lời xong ba câu đó thì việc chọn mã trở nên đơn giản.

Mâm tự định tâm cho phép vặn một chìa là các chấu tiến vào cùng lúc. Phôi tròn vào đúng tâm trục chính mà thợ không phải rà đồng hồ so trước mỗi lần gá. Đây cũng chính là nhóm chạy nhiều nhất trong xưởng tiện. Bản ba chấu dùng cho phôi tròn và phôi lục giác, bản bốn chấu xử lý thêm phôi tiết diện vuông.

Dòng ba chấu gồm M049A- và M075Ax, cùng phủ dải Ø80 đến Ø400 mm. Riêng M075Ax chia thành tám cỡ trong dải đó. Với phôi vuông, hai mã M449- và M076Ax giữ nguyên lợi thế tự vào tâm bằng một chìa vặn duy nhất.

Khi cần mâm cỡ lớn, M005Ax cung cấp sáu cỡ bắt đầu từ Ø200 mm và kéo lên tới Ø630 mm. Dòng này dùng chấu đảo chiều, nên một bộ chấu phục vụ được cả kẹp ngoài lẫn kẹp trong. Ngoài ra, M005- phục vụ máy tiện ren FERVI M005 theo cơ cấu ba chấu tự định tâm quen thuộc.

Mâm cặp bốn chấu độc lập

Ở mâm bốn chấu độc lập, mỗi chấu chỉnh riêng bằng một vít cấy lỗ vuông. Các chấu không ăn đồng thời như mâm tự định tâm, nên gá phôi tròn mất nhiều thao tác hơn. Thợ phải rà đồng hồ so rồi siết lần lượt từng chấu cho tới khi phôi vào đúng vị trí. Đổi lại, kiểu mâm này gá được phôi hình dạng bất thường và phôi cần đặt lệch tâm có chủ đích.

Hai mã trong nhóm gồm P444Ax với dải Ø125 đến Ø400 mm và P444- với dải Ø160 đến Ø400 mm. Cách chọn giữa hai mã phụ thuộc vào cỡ nhỏ nhất mà máy cần dùng. Nếu xưởng thường tiện chi tiết đúc thô hoặc phôi cắt không đều, kiểu mâm chỉnh từng chấu đáng giữ sẵn trên giá đồ gá.

Máy tiện đời mới thường dùng trục chính kiểu camlock theo chuẩn DIN 55029. Mặt bích trục chính có các chốt côn, chỉ cần xoay vài cam một phần tư vòng là mâm khoá chặt. Thao tác tháo cũng nhanh tương tự, nên việc đổi mâm giữa các lô hàng tốn ít thời gian hơn. Nhóm này gồm các mâm làm sẵn mặt sau camlock và chi tiết chuyển đổi đi kèm.

Bản ba chấu camlock mang mã M078Ax, bản bốn chấu camlock mang mã M079Ax. Cả hai cùng phủ dải Ø160 đến Ø400 mm và vẫn giữ cơ cấu tự định tâm. Trường hợp mâm đang có thuộc loại bắt bu lông qua mặt bích, FDx đóng vai trò chi tiết trung gian, với các cỡ từ 4 đến 11 inch.

Mâm cặp cho máy tiện gỗ

Tiện gỗ khác tiện kim loại ngay từ khâu gá phôi. Trục chính máy tiện gỗ đã có ren sẵn, nên mâm cặp vặn thẳng vào trục thay vì bắt qua mặt bích. Vì vậy mâm dùng cho máy tiện kim loại không lắp trực tiếp sang được. Nhóm này gồm các mâm bốn chấu làm riêng theo kiểu lắp ren của máy tiện gỗ.

Mã 0751x có hai bản, cỡ Ø125 mm và Ø150 mm, khác nhau không riêng ở đường kính. Mã 0425x thuộc kiểu bốn chấu tự định tâm, gồm hai cỡ Ø95 mm và Ø125 mm. Khi đặt hàng, cần đối chiếu ren trục chính của máy để chắc chắn mâm vặn vào đúng khớp.

Chấu cứng đi theo mâm kẹp rất chắc nhưng để lại vết hằn trên bề mặt phôi. Với chi tiết đã gia công tinh, chi tiết thành mỏng hoặc chi tiết gá đi gá lại nhiều lần, thợ chuyển sang chấu mềm. Chấu mềm chưa tôi, gá lên mâm rồi tiện lại đúng biên dạng chi tiết đang chạy. Phôi nằm trong rãnh vừa khít nên lực kẹp trải đều thay vì bấm vào vài điểm.

Bộ ba chấu mềm mang mã M049Ax, bộ bốn chấu mềm mang mã M449Ax. Cả hai dành cho mâm tự định tâm Ø80 đến Ø400 mm. Khi không muốn tháo cả bộ chấu cứng, M075Tx bắt chồng lên chấu cứng có sẵn, dùng cho mâm Ø160 đến Ø630 mm. Nhóm phụ kiện còn có Gx theo chuẩn DIN 6499, cỡ ER16 đến ER32.

Đồ gá quay dùng kèm trên máy phay

Bên cạnh mâm cặp, nhóm sản phẩm còn có các đồ gá quay phôi quanh một tâm trên máy phay và máy khoan. Chúng phục vụ phay rãnh cong, khoan lỗ theo vòng tròn và chia góc đều. Một số đầu chia đi kèm mâm cặp và ụ động, nên cách gá phôi gần với thao tác trên máy tiện. Phần này hữu ích khi xưởng làm cả tiện lẫn phay.

Bàn xoay gồm T001x với mặt bàn Ø250 và Ø320 mm, ngả góc 0 đến 90 độ. Mã T002x đặt được hai tư thế, mặt bàn Ø160 đến Ø400 mm. Cho máy nhỏ, T016x nặng 5 và 11 kg, tỉ số 1:36. Ụ định tâm C051 dùng cùng các bàn xoay T001/250, T002/200 và T002/250.

Về đầu chia, D003 và D023 thuộc kiểu chia trực tiếp, đặt ngang hoặc đặt đứng. Bản D023 có thêm vấu hãm giữ phôi sau khi chia. Loại bán vạn năng D006x kèm ụ động và đĩa chia. Loại vạn năng D004x kèm ụ động, mâm cặp và đĩa chia. Nhóm còn có tay quấn màng PE 0748.

Để chọn đúng mã, hãy xác định đường kính mâm theo cỡ máy, kiểu lắp trục chính và dạng phôi thường gia công. Cần tư vấn thêm về chấu mềm hoặc mặt bích chuyển đổi, vui lòng liên hệ Titania.